Aradığınız kelime sarı renk ile işaretlenir.
Yazı boyutu     
 
Secde-i sehv

Sual: Secde-i sehv, hangi hallerde ve nasıl yapılır?
CEVAP
Secde-i sehv
[yanılma secdesi], farzın gecikmesi, farzın tekrarı, vacibin terki, vacibin gecikmesi, vacibin tekrarı ve vacibin değişmesinden dolayı, o namazın sonunda yapılması gereken iki secde ile Ettehıyyatü, Allahümme Salli, Allahümme Bârik ve Rabbena âtinâ okumaktan ibarettir. Şöyle yapılır:
Son oturuşta Ettehıyyatü okunduktan sonra, sağa selam verilir. Ondan sonra Allahü Ekber denilerek secdeye varılıp, üç kere, Sübhane Rabbiyel-â’la okunur. Ondan sonra, Allahü Ekber denilerek doğrulur. Az bir miktar duraklamadan sonra, tekrar Allahü Ekber diyerek, ikinci secdeye varılır. Yine üç kere, Sübhane Rabbiyel-â’la okunduktan sonra, Allahü Ekber denilerek doğrulur ve oturulur. Ettehıyyatü, Allahümme Salli, Allahümme Bârik ve Rabbena âtinâ okunup, önce sağ, sonra sol tarafa selam verilir.

Sual: Secde-i sehv yaparken, selam iki tarafa da verilebilir mi?
CEVAP
Evet iki tarafa da selam verdikten sonra veya hiç selam vermeden de secde-i sehv yapılabilir. Cemaatle yapılırken sadece sağ tarafa vermek daha uygun olur.

Sual: Namazda sıra ile kılmak yani tertip farz mıdır?
CEVAP
Evet farzdır. Secdeler önce yapılsa, rüku sonra yapılsa namaz sahih olmaz.

Farzın tehiri halinde:
Sual:
Farzın tehirinde secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet gerekir. Kıraati [Kur'an okumayı] unutup sadece Sübhaneke okuduktan sonra rükûa veya secdeye giden kimse, geri dönüp kıraati yaptıktan sonra, tekrar rükû ve secdeyi yapar. Farz tehir edildiği için secde-i sehv de gerekir. Rükû ve secdeyi yapmazsa namazı sahih olmaz. Çünkü namazda tertip yani farzları sıra ile yapmak farzdır. Rükûu unutup secdeye giden, tekrar dönüp rükûu yapmazsa namazı sahih olmaz. Rükû yaparsa, namazın sonunda secde-i sehv de gerekir.

İki secde farzdır. Secdeleri peş peşe yapmak vacibdir. İki secdeden biri unutulup namaz içinde hatırlanınca hemen o secde yapılır, namazın sonunda da secde-i sehv gerekir. Son teşehhüdde Ettehıyyatü okuyacak kadar oturmayanın da namazı sahih olmaz. İki rekâtlı namazda, ikinci rekâtta değil de üçüncü rekâtta otursa, 4 rekâtlı namazda, dörtte oturmayıp beşinci rekâtta otursa, namazı sahih olmaz; çünkü farz yerinde yapılmamış oluyor.

Farzın tekrarı halinde:

Sual: Üç secde yapan veya iki rüku yapanın, secde-i sehv ile namazı tamam olur mu?
CEVAP
Evet tamam olur.

Vacibin terki halinde:
Sual:
Zammı sure, Fatiha veya Kunut dualarını okumayı unutanın secde-i sehv yapması gerekir mi?
CEVAP
Evet gerekir. Çünkü vacip terk edilmiş oluyor.

Sual: Oturması gereken yerde kalkan, mesela 4 rekatlı farzlarda ilk teşehhüdde oturmayıp, kalkan secde-i sehv yapması gerekir mi?
CEVAP
Evet gerekir. Çünkü vacip terk edilmiş oluyor.

Sual: Kalkılması gereken yerde, mesela ilk rekâtı kılıp, ikinci rekâta kalkmadan birinci rekâtta oturana secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet, gerekir.

Vacibin tekrarı halinde:
Sual: Namazda vacibin tekrarında secde-i sehv gerekiyor. Fâtiha’yı bir defa zamm-ı sûreden önce, bir de zamm-ı sûreden sonra okumak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Gerektirmez, çünkü orası kıraat [okuma] yeridir. Fâtiha peş peşe iki kere okunursa, vacip olan zammı sure geciktiği ve vacib tekrar edildiği için secde-i sehiv gerekir. Eğer farzların son iki rekâtında, Fâtiha peş peşe iki kere okunsa, orada Fâtiha okunması, vacib olmadığı için, secde-i sehv gerekmez. Farzların son iki rekâtında, zamm-ı sûre okunmaz. Okunursa veya peş peşe iki kere okunsa, secde-i sehv gerekmez, çünkü orada zamm-ı sure okumak vacib değildir. (Redd-ül muhtar)

Diğer sünnetleri unutarak iki defa okumak da secde-i sehvi gerektirmez. Mesela Sübhaneke ve Salli Barik’ler unutularak iki defa okunsa secde-i sehv gerekmez.

Vacibin tehiri halinde:
Sual: Zammı sureleri birinci ve ikinci rekatlarda okumayı unutup üçüncü ve dördüncü rekatlarda okuyunca secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet gerekir. Çünkü vacip tehir edilmiş oluyor.

Sual: Ettehıyyatüyü de okuyup tamamlamış olduğu namazdan sonra, unutup ayağa kalkarak vacip olan selamı geciktiren mesela iki rekatlı namazda, üçüncü rekata, üç rekatlılarda, dördüncü rekata, dört rekatlılarda ise beşinci rekata kalkan, secde yapmadan önce hatırlarsa, hemen oturup secde-i sehv yapması gerekir mi?
CEVAP
Evet gerekir. Çünkü vacip olan selam geciktirilmiş oluyor.

Vacibin tebdili halinde:
Sual: Eğer kıyamda Ettehıyyatüyü okuduktan sonra, Fatihayı da okursa secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Gerekmez. Fatiha okunmuş oluyor. Kıraat mahalli olduğu için Ettehıyyatünün veya başka duaların okunması secde-i sehvi gerektirmiyor.

Sual: İmam, öğle ve ikindide hafif okuması gerekirken sesli okursa, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet gerekir. Çünkü vacibin vasfı değiştirilmiş oluyor.

Sual: İmam, akşam, yatsı ve sabahta sesli okuması gerekirken hafif okusa, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet gerekir. Çünkü vacip terk edilmiş oluyor.

Secde-i sehv gerektiren haller

Sual: Tadil-i erkanı terk etmek veya Kunut dualarını unutmak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Evet gerektirir.

Sual: Namaz içindeki bir şeyi, bir rükün miktarı düşünmek, sonraki rüknün veya vacibin gecikmesine sebep olursa secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Evet gerektirir. [Başka namazdakini veya dünya işlerinden birini düşünmek secde-i sehvi gerektirmez. Rükün: Üç kere sübhanallah diyecek kadar zamandır.]

Sual: Zammı surenin bir kısmını rükuda okumak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Evet gerektirir.

Sual: Dört rekatlı farzların, vitrin ve öğlenin dört rekatlı sünnetinin ilk oturuşunda Ettehıyyatü’den sonra, az da olsa bir şey okumak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Evet gerektirir.

Sual: İlk oturuşta, iki tarafa selam verince hatırlayıp namaza devam edilse, namaz bozulmuş olur mu?
CEVAP
Hayır namaz bozulmuş olmaz, ama secde-i sehv gerekir.

Secdeyi unutan
Sual:
Namazda bir secdeyi unutan ne yapar?
CEVAP
Secdeyi unutan kimse, rükûda veya secdede hatırlarsa, rükûdan hemen; secdeden ise, oturduktan sonra, o secdeyi yapar, sonra rükû ve secdeyi iade eder. Farzı geciktirdiği için namaz sonunda secde-i sehv yapar. Yahut bu secdeyi ve son oturuşta hatırladığı secdeyi son oturuş arasında veya sonunda yapar ve tekrar oturarak Ettehıyyatü’yü okur ve secde-i sehv yapar. Tekrar oturmazsa namazı bozulur. (S. Ebediyye)

Sual: Ettehıyyatüyü bitirmeden selam verilirse, o anda hatırlanınca, hemen secde-i sehv yapılır mı?
CEVAP
Evet.

Sual: Kıyamda unutup Fatiha yerine Ettehıyyatü okursa, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet gerekir. Eğer o anda hatırlayıp Fatihayı okursa secde-i sehv gerekmez. Çünkü kıyam kıraat mahallidir. Fazla bir şey okumak secde-i sehvi gerektirmez.

Sual: Son rekatta Ettehıyyatüyü okuduktan sonra, kalkıp bir rekat daha kılanın namazı sahih mi?
CEVAP
Son rekatta oturduğu için secde-i sehv ile namazı sahihtir. Fakat bir rekat daha kılıp sonra selam verseydi, son kıldığı iki rekat nafile olurdu.

Sual:
Vitri kılarken Kunut dualarını okumayı unutan ne yapar?
CEVAP
Namaz bitmeden hatırladı ise, namazın sonunda secde-i sehv yapar. Secde-i sehvi de unutana bir şey gerekmez. Yani tekrar kılmak gerekmez. Çünkü unutmak özürdür.

Sual: Sünnet kılarken, zammı sure yerine Kunut okuyana secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Vacip olan zammı sureyi terk ettiği için secde-i sehv gerekir.

Sual: Dört rekatlı bir namazın birinci rekatında zammı sureyi unutup ikinci rekatta hatırlarsa ne yapar?
CEVAP
Hatırlayınca üçüncü rekatta okur, burada da unutursa dördüncü rekatta okur. Farzların 3. ve 4.rekatlarında da zammı sure okumanın mahzuru olmaz. Namazın sonunda secde-i sehv yapar. Dördüncü rekatta, okusa da, okumayı unutsa da yine secde-i sehv yapar. Secde-i sehvi de unutursa, bir şey yapmak gerekmez.

Sual: Bayram namazında imam ilk rekatta zevaid tekbirlerini getirmedi. Namazın sonunda secde-i sehv yaptı, namaz sahih oldu mu?
CEVAP
Vacipler unutulunca secde-i sehv kurtarır.

Sual:
İki veya dört rekatlı bir farzın son rekatında yanılıp oturmadan kalkan ne yapar?
CEVAP
Secdeye varmadan hatırladı ise hemen oturur, sonunda secde-i sehv yapar. Secdeyi yaptıktan sonra hatırlamışsa, bir rekat daha kılar. Namazı nafileye döner. Farzı yeniden kılması gerekir.

Sual: Namazda ilk teşehhüdde oturmayıp kalkarken hatırlayan ne yapar?
CEVAP
Eğer iki diz yerden kesilirse, bir daha dönülmez yani oturup tehıyyat okunmaz ve namazın sonunda secde-i sehv yapılır.

Sual:
Dört rekatlı bir namazın ikinci rekatında iken namaz bitti sanarak iki tarafa selam veren ve hemen hatasını anlayan kimse kalkıp namaza devam edebilir mi?
CEVAP
Evet namaza devam eder ve sonunda secde-i sehv yapar.

Sual: Vitir namazında Kunut dualarını okumadığını teşehhüdde iken hatırlayan ne yapar?
CEVAP
Secde-i sehv yapar.

Sual:
Bazen neler okuduğumuzu, kaç rekat kıldığımızı şaşırıyoruz. Bu durumda ne yapmak gerekir?
CEVAP
İbadetlerde zan geçerlidir. Yani hangi taraf ağırlık basıyorsa öyle hareket edilir. İki tarafa da bir meyil yoksa iki taraf da % 50 ise buna şüphe [kuşku] denir. Mesela üç rekat mı dört rekat mı kıldım diye şüphe edilirse, iki tarafa da bir zan meydana gelmezse, yani galiba üç kıldım veya galiba dört kıldım gibi bir düşünce gelmezse, üç kılmış kabul edilerek bir rekat daha kılınır ve üçüncü rekatta oturulur. Çünkü üçüncü rekatın dördüncü rekat olma ihtimali vardır. Sonra da secde-i sehv yapılır.

Sual: Kaç rekat kıldığını şaşırıp, namazda düşünmesi, sonraki rüknün veya vacibin, bir rükün zamanı kadar gecikmesine sebep olursa, bu arada, âyet ve dua okusa secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet gerekir.

Sual: Son rekatta oturmadan ayağa kalkan, o rekatın secdesini yaptıktan sonra hatırlarsa ne yapar?
CEVAP
Farz namazı, nafile şekline döner. Bir rekat daha kılıp, altıncı rekata tamamlar. Farzı nafileye döndüğü için yeniden kılması gerekir.

Sual: Seferde, dört rekatlı namazları unutarak tam kılmak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Evet.

Sual: Mesbuk, imam selam verdikten sonra namazını tamamlarken, secde-i sehvi gerektiren bir iş yapsa, sonunda secde-i sehv yapması lazım mıdır?
CEVAP
Evet secde-i sehv lazımdır.

Secde-i sehv gerekmeyen haller

Sual: Son rekatta, Ettehıyyatüden sonra birkaç dua okumak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Hayır, gerektirmez.

Sual: Ettehıyyatü veya Sübhanekeden önce unutup Besmele çekmek secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Hayır, gerektirmez.

Sual: Farz namazların 3. ve 4. rekatlarında Fatihadan önce, yanlışlıkla herhangi bir dua okumak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP

Hayır, gerektirmez.

Sual: Namazda unutup estağfirullah, elhamdülillah, Allahümmağfirli demek secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Hayır, gerektirmez.

Sual: Sübhanekeden sonra, Ettehıyyatüyü, sonra da Fatihayı okumak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Hayır, gerektirmez.

Sual: Birinci rekâtta okuduğu zammı sureyi, unutup ikinci rekâtta tekrar okumak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Hayır, gerektirmez. Unuttuğu için mekruh da olmaz.

Sual: Zammı sure okurken bir veya birkaç âyet atlamak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Hayır, gerektirmez.

Sual: Ettehıyyatüyü veya Sübhanekeyi yarısına kadar okuduktan sonra, şaşırıp, yeniden başlamak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Hayır, gerektirmez.

Sual: Başka bir namazı kılıp kılmadığını veya dünya işlerini düşünen, bir rüknün gecikmesine sebep olsa secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Hayır, gerekmez.

Sual: Namaz içinde secde-i sehv gerekip gerekmediğini düşününce secde-i sehv yapmak lazım mı?
CEVAP
Hayır.

Sual: Hiç lüzum yokken ihtiyaten secde-i sehv yapılabilir mi? (mesela, kıraatte bir hata yapılması veya tadil-i erkanın tam yerine getirilmemesi gibi şüpheleri gidermek için...)
CEVAP
İhtiyaten secde-i sehv yapılmaz. Şüphe üzerine secde-i sehv olmaz. Kıraatte hata için yapılmaz. Kıraatte bir kelimeyi yanlış okuyunca veya bir harf sessiz çıkınca tekrar düzgün olarak okunduğunda, secde-i sehv gerekmez.

Sual: Namazda unutarak, ikinci rekatta, önceki rekatta okuduğu zammı surenin evvelindekini okumak veya bir sure atlayarak okumak mekruh olur mu ve secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Secde-i sehv gerekmez, unutarak bir önceki sureyi ve bir atlayarak okumak da mekruh değildir. Bunlar unutmadan da yapılsa secde-i sehv gerekmez.

Sual: Secde-i sehv yaparken, bir yanlış daha yapılsa, tekrar secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Hayır. Her namazda bir secde-i sehv yapılır. Bir namazda birkaç defa yanılan kimse de bir defa secde-i sehv yapar.

Sual: Sehv secdesi yaparken sadece tehıyyatı okumak yeterli midir?
CEVAP
Sadece tehıyyatı okumak yeterlidir. Evla olanı salli barikleri de okumaktır.

Sual: Namazda secde-i sehv yaparken iki secde yerine bir secde yapsak sakıncası var mı?
CEVAP
Secde-i sehv yaparken secde bir defa yapılmaz, iki defa secde yapmak şarttır.

Sual:
Secde-i sehvde Ettehıyyatüyü okumak vacip midir?
CEVAP
Evet.

Sual: Secde-i sehv unutulursa namazı tekrar kılmak gerekir mi?
CEVAP
Hayır gerekmez. Unutmak özürdür.

Sual: İmam, zammı surede yanıldı veya yanlışlıkla başka âyetlere atlayıp okumaya devam etmiş ise, ne yapmak gerekir?
CEVAP
Bir şey yapmak gerekmez. Öyle yapılır. Secde-i sehv de gerekmez. Devam eder. Bilmeden müdahale etmemelidir.

Sual: İmama uyup cemaatle namaz kılarken, şaşıran kimse secde-i sehv yapar mı?
CEVAP
Hayır yapmaz.

Sual: Namaz kılması haram olan üç vakitte, secde-i sehv caiz midir?
CEVAP
Caiz değildir.

Sual: Namazda zamm-ı sureden sonra yanlışlıkla, sadakallahülazim deyince secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Hayır gerekmez.

Sual: Namazda, Sübhaneke’den önce veya sonra Ettehıyyatüyü okumak yahut Sübhanekeyi veya Salli Barik’leri ikişer defa okumak, Rabbena’dan başka, beş on dua daha okumak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Hiç biri gerektirmez. Sübhaneke okunacak yer dua mahallidir. Orada başka dualar da okunsa yine secde-i sehvi gerektirmez. Yanılarak iki veya üç kere Sübhaneke okunsa, yine secde-i sehvi gerektirmez. Salli barikten sonra, Rabbena ile başlayan birçok âyeti kerimeyi dua niyetiyle okumak veya hadis-i şerif ile bildirilen duaları okumak selamı geciktirmek sayılmaz, secde-i sehv de gerekmez. Çünkü orası dua mahallidir.

Sual:
Şafii ve Malikide selam verilince namazdan çıkılıyor. O halde, Hanefi bir imam sehiv secdesi yaparsa, Şafii veya Maliki biri ne yapmalıdır?
CEVAP
Onlar da selam verir. Çünkü secde-i sehv olduğunu biliyorlar. Namazdan çıkmaya niyet etmek farzdır. Burada secde-i sehv için selam verilince namazdan çıkmış olmuyorlar.

Zamm-ı sûreyi unutan
Sual:
Namazda zamm-ı sûreyi veya kunut duasını okumadığını, rükûda veya rükûdan kalkınca hatırlayan ne yapar?
CEVAP
Rükûda hatırlayan hemen kalkar, zamm-ı sûreyi okuyup tekrar rükûya gider. Bu durumda secde-i sehv gerekmez diyenler olduğu gibi, gerekir diyen âlimler de vardır. Rükûdan kalkınca veya daha sonra hatırlarsa geri dönmez. Sonunda secde-i sehv yapar.

Vacib olan kunut duaları unutulsa, rükûda iken hatırlansa artık geri dönülüp kunut okunmaz. Vacib terk edildiği için secde-i sehv gerekir. Döner de, kunut dualarını okursa, rükûa gitmeden secdeye gitmesi gerekir. Rükûu tekrar ederse, kasten iki rükû yaptığı için namaz bozulur. Çünkü rükû kıraatten hemen sonradır. Kunutu okumasa da secde-i sehv gerekir, dönüp geriye okusa da secde-i sehv gerekir. Uygun olanı, rükûda kunutları okumadığını hatırlayan kimse, artık geri dönmez. Secde-i sehvle namazını tamamlar. (Redd-ül-muhtar)

Kunut duasını okumayı rükûda hatırlayan, kunutu rükûda okumaz, kıyama da kalkıp okumaz. Tatarhaniyye’de de böyledir. Bu kimse, şayet rükûdan kıyama dönse ve kunutu okusa, bu durumda, rükûu yenilemezse, namazı bozulmaz. Tekrar rükû yaparsa namazı bozulur, fakat bu kimse kunutu unuttuğunu, rükûdan kalkınca hatırlarsa, kunutu okumaya dönmez. (F. Hindiyye)

Secde-i sehvden sonra
Sual:
İmam secde-i sehv yaparken veya yaptıktan sonra cemaate uyan, cemaat sevabına kavuşur mu?
CEVAP
Evet.

Fatiha okumayı unutmak
Sual:
Herhangi bir rekâtta, Fatiha okumayı unutan, bunu namaz içinde telafi edebilir mi?
CEVAP
Hanefi'de, Fatiha okumak vacibdir. Fatiha'yı unutan, secde-i sehv yapar. Maliki'deyse, Fatiha okumak farzdır. Bir rekâtta farz terk edilince secde-i sehvle namaz kurtulmaz. Namazı tekrar kılmak gerekir.

Üçüncü rekâtta oturmayan
Sual:
Üç rekâtlık namazda, üçüncü rekâtta oturmayı unutarak, dördüncü rekâta kalkan kimse, secdeyi de, yaptıktan sonra hatırlasa, rekâtı beşe mi tamamlar?
CEVAP
Teşehhüte oturmadığı için, beşe tamamlamaz, dörde tamamlayıp selam verir. Namaz nâfileye döndüğü için, farzı tekrar kılmak gerekir. Eğer üçüncü rekâtta oturmuş olsaydı, unutup dördüncü rekâta kalkıp beşinci rekâtın da secdesini yapsaydı, o zaman beşe tamamlardı. Secde-i sehvle namazı da sahih olurdu. Son ikisi de nâfile olurdu.

Az bir şey
Sual:
Ettehıyyatü’den sonra az bir şey okuyarak, üçüncü rekâtı geciktirene, secde-i sehv gerekiyor. Burada az bir şeyden maksat ne kadardır?
CEVAP
(Allahümme)
dese, yahut sadece (Al...) bile dese, secde-i sehv gerekir. Hemen (Allahü ekber)e çevirip ayağa kalkarsa, secde-i sehv gerekmez.

Sual:
Rükudan doğrulurken (Semiallahü limen hamideh) yerine, yanılıp (Allahü ekber) dense, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Hayır, secde-i sehv gerekmez.

Secde-i sehv gerekmez
Sual:
Namazda, secde-i sehvi gerektirmeyen bir duayı okumanın mahzuru olur mu?
CEVAP
Namazda secde-i sehv gerekmese de bazı işler mekruhtur. Mesela namazda Kâfirun suresinden sonra, Nasr suresini okumak yerine Kevser suresi okunsa, secde-i sehv gerekmez, ama mekruh olur. Unutularak okunursa mekruh olmaz. Sübhaneke’den önce Besmele çekmek, başka dua okumak, mesela Ettehıyyatü’yü okumak gibi şeyler secde-i sehvi gerektirmese de, bunları bilerek yapmak caiz olmaz.

Sünneti tekrar etmek
Sual: Namazda sünnetleri, mesela Salli Barik’leri birkaç defa okusak, Sübhaneke’yi tekrar etsek, rükû ve secdedeki tesbihleri, 21 kere, 41 kere 100 kere çeksek, celsede ve kavmede çok dursak secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Secde-i sehv gerekmez; fakat kasten yapılırsa sünnete uyulmamış, mekruh işlenmiş olur. Rükû ve secde tesbihleri, en fazla 11’e kadar okunabilir. Abdestte de, sünnet olan miktardan yani üçten fazla yıkamak mekruhtur.

Zamm-ı sure okumak
Sual: Farzların veya kaza namazının 3. ve 4. rekâtlarında, kasten veya unutarak, Fatiha’dan sonra, zamm-ı sure okumak veya besmele çekmek, secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Hayır, gerektirmez.

Sehv secdesini yapmamak
Sual:
Sabah namazı kılınırken, sehv secdesi yapması gerekse, fakat secde-i sehv yapınca güneş doğacaksa ne yapmak gerekir? İkindiyi kılarken mekruh vakit girecekse, secde-i sehv sakıt olur mu?
CEVAP
Secde-i sehv yapılmaz, namaz mekruh da olmaz, vaktin darlığı sebebiyle secde-i sehvi sakıt olur. (Hindiyye) [Sakıt olmak: Düşmek, geçersiz hâle gelmek demektir.]

Secde-i sehv yapılmasa
Sual:
Secde-i sehv gerektiği halde, şüphelenip secde-i sehv yapmayanın bu namazı sahih olur mu?
CEVAP
Evet, sahih olur.

Namazda âyet atlamak
Sual: Namaz kılarken, sure içinde bir âyet atlansa sehv secdesi gerekir mi?
CEVAP
Hayır, gerekmez.

Kasten farzı tekrar etmek
Sual
: Unutarak farzı tekrar eden, mesela üç secde yapan secde-i sehv yapıyor. Kasten yapınca da mı secde-i sehv gerekir?
CEVAP
Secde-i sehv yanılma secdesidir. Yanılınca secde-i sehv yapılır. Kasten yapılınca Hanefi’de secde-i sehv kurtarmaz. Günah işlemiş olur. Günah işleyenin de, tevbe etmesi ve bir daha işlememesi gerekir.

Secde-i sehv gerektirmeyenler
Sual
: Secde-i sehvi gerektirmeyen hususlar nelerdir?
CEVAP
Böyle soru yanlış olur, çünkü secde-i sehvi gerektirmeyen yüzlerce, binlerce mesele olur. Nelerin secde-i sehvi gerektirdiği bilinirse, onlardan başkasının gerektirmediği anlaşılır. Abdesti bozmayanlar nelerdir diye bir soru da uygun olmaz. Bozanlar bilinirse, diğerlerinin bozmadığı anlaşılır. Bozan ise sadece yedi şeydir. Bu yedi şeyi öğrenince diğerlerinin bozmadığı kolayca anlaşılır. Secde-i sehvi gerektiren haller ise, farzın gecikmesi ile tekrarı, vacibin terki, gecikmesi ve tekrarı ile değişmesidir. Bu altı husustan başkası, secde-i sehvi gerektirmez. Buna rağmen, çok sorulduğu için, secde-i sehvi gerektirmeyen bazı hususları aşağıya çıkardık:
1- Namazda, Sübhaneke okumak sünnettir. Unutulursa secde-i sehv gerekmez.

2- Fâtiha ve zamm-ı sureden sonra tekrar Fatiha okunsa, secde-i sehv gerekmez, çünkü orası kıraat mahallidir.

3- Kıyamda, Fatiha’dan önce, Ettehıyyatü sonra Fatiha okunsa, secde-i sehv gerekmez.

4- Namazda yanlış okuduğu bir kelimeyi düzeltip tekrar okuyunca, secde-i sehv gerekmez.

5- Zamm-ı sure okunurken, unutarak bir veya birkaç âyet atlansa, secde-i sehv gerekmez. Eğer üç âyet okunmuşsa mesele kalmaz.

6- Sübhaneke’den önce veya sonra Ettehıyyatü okunsa, secde-i sehv gerekmez.

7- Rükûdan kalkarken yanılıp Allahü ekber dense, secde-i sehv gerekmez.

8- Namazda bir sure atlayarak okumak, aynı sureyi tekrar okumak veya bir öncekileri okumak, mesela Kâfirun suresinden sonra, Nasr suresini okumak yerine Kevser suresi okunsa, secde-i sehv gerekmez, ama mekruh olur. Unutularak okunursa, mekruh da olmaz.

9- Namazda unutarak, ikinci rekâtta, önceki rekâtta okuduğu zamm-ı sureyi veya ondan öncekini okumak yahut bir sure atlayarak okumak secde-i sehvi gerektirmez. Kasten böyle okumak mekruh olur, fakat yine secde-i sehv gerekmez.

10- Farzların son iki rekâtında Fatiha unutulsa veya peş peşe iki kere okunsa, secde-i sehv gerekmez. Bu iki rekâtta Fatiha okumak, vacib değil sünnettir.

11- Farzların son iki rekâtında zamm-ı sure okunsa secde-i sehv gerekmez.

12- Namazda esnerken, bir rükün miktarı geçse de secde-i sehv gerekmez.

13- Namazda sünnetleri, mesela Salli Barik’leri, Sübhaneke’yi birkaç defa okumak, rükû ve secde tesbihlerini, 3’ten az ve 11’den fazla, mesela 21 kere, 41 kere, 100 kere çekmek, celsede ve kavmede sünnet miktarından çok durmak, secde-i sehvi gerektirmez, fakat bunları kasten yapmak mekruh olur.

Son iki rekâtta
Sual:
Son iki rekâtta, Fatiha okumayı unutanın, secde-i sehv yapması gerekir mi?
CEVAP
Farz ve kaza namazlarında, secde-i sehv gerekmez, çünkü farzların son iki rekâtında Fatiha okumak vacib değil, sünnettir. Nâfilelerde, sünnetlerde veya vitirde ise, her rekâtta Fatiha okumak vacib olup, biri unutulursa secde-i sehv gerekir. (Hindiyye)

Mâlikî ve Şâfiî’de, her rekâtta Fatiha okumak farzdır. Bir ihtiyaçtan dolayı bu iki mezhepten birini taklit edenin, okuması farzdır. Okumazsa namaz sahih olmaz. Secde-i sehvle de kurtulmaz.

Duayı sesli okumak
Sual:
Namazda Sübhaneke veya Salli Barikler unutularak sesli okunsa veya tekrar edilse, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Hayır, gerekmez.

Fatiha’yı sesli okumak
Sual: İmam, akşamın farzının üçüncü rekâtında, yatsının farzının üçüncü veya dördüncü rekâtında, sessiz okuması gerekirken sesli okursa, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet, gerekir.

Fatiha’yı unutmak
Sual: Bir kişi veya imam, unutup Fâtiha’nın bir kısmını okusa, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Fatiha’nın çoğunu okur da, azını unutursa, secde-i sehv gerekmez. Eğer yarıdan fazlasını unutursa secde-i sehv gerekir.(Hindiyye)

Esnemek
Sual:
Namazda esnerken okumak mümkün olmuyor. Esneme süresi bir rüknü geçebiliyor. Secde-i sehv gerekiyor mu?
CEVAP
Gerekmez.

Açıktan okumak
Sual:
Gizli okunacak yerde açıktan, açıktan okunacak yerde gizli okumanın hükmü nedir?
CEVAP
Gizli okunacak yerde, namaz caiz olacak miktardaki kıraati sehven açıktan okuyana veya açıktan okunması gereken yerde, sehven gizli okuyana, secde-i sehv vacib olur. Az bir şey okunmuşsa secde-i sehv gerekmez. İmamın açıktan okuması gereken yerlerde yalnız kılan, gizlice okursa mahzuru olmaz. Çünkü tek başına kılan muhayyerdir, dilerse açıktan okunması gereken yerde açıktan okur, dilerse gizli okur. Fakat gizli okunması gereken yerde açıktan okuyana, secde-i sehv vacib olur. Çünkü imam olsun, yalnız kılan olsun gizli okunacak yerde, açıktan okursa vacibi terk etmiş olur. (Halebî)

Zammı sureyi önce okumak
Sual: Bir kimse, unutarak önce zamm-ı sûreyi, sonra Fâtiha’yı okusa, yerleri değiştiği için secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet, Fatiha’yı, zamm-ı sûreden sonra okuyana, secde-i sehv gerekir. Fakat Fâtiha'yı okuyup zammı sûreden sonra tekrar okursa, secde-i sehv gerekmez. (Hindiyye)

Fâtiha'yı unutan
Sual: Birinci veya ikinci rekâtta Fâtiha'yı okumayı unutup zamm-ı sûre okuyan ve sonra Fâtiha’yı okumadığını rükûa gitmeden önce hatırlayan kimse ne yapar?
CEVAP
Fâtiha'yı, sonra zammı sûreyi okur. Secde-i sehv de yapar. (Hindiyye)

Geriden almak
Sual: Zammı sûre yahut Ettehıyyatü okurken şaşırınca veya yanlış okuyunca geriden almak secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Gerektirmez.

Secde-i sehv gerekmez
Sual: Secde-i sehv yaparken yanılınca, tekrar secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Gerekmez. Bir namazda ancak bir kere secde-i sehv yapılır. (Hindiyye)

Sübhaneke'yi unutmak
Sual: Birinci rekâtta, Euzü Besmele'yi veya Sübhaneke’yi unutana, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Vacib olmayıp sünnet olduğu için gerekmez. (Hindiyye)

Geçiş tekbirleri
Sual: Secdeye giderken, secdeden kalkarken veya rükûa inerken Allahü ekber demeyi unutana secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Bunlara intikal [geçiş] tekbirleri denir. Sünnet olan bu tekbirleri unutana secde-i sehv gerekmez.

Açıktan âmin demek
Sual:
Namazda unutup, açıktan Euzü besmele çekmek veya âmin demek secde-i sehvi gerektirir mi?
CEVAP
Gerektirmez. (Hindiyye)

Teşehhüdü eksik okumak
Sual:
Unutarak teşehhüdün bir kısmı terk edilse, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet, gerekir. (Hindiyye)

Başka sûreye geçmek
Sual: Namazda bir sûre veya âyet okurken yanılıp okuyamadığı için başka bir sûreye geçene, secde-i sehv yapması gerekir mi?
CEVAP
Gerekmez. (Hindiyye)

Ettehıyyatü’den önce
Sual: Unutup Ettehıyyatü'den önce veya sonra Fâtiha'yı okuyana secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Birinci veya son oturuşta, Ettehıyyatü’den önce Fâtiha okuyana secde-i sehv lazım gelir, fakat son oturuşta, Ettehıyyatü’yü okuduktan sonra, Fâtiha’yı okuyana, secde-i sehv gerekmediği gibi, salli barikleri okuduktan sonra okuyana da yine secde-i sehv gerekmez. (Hindiyye)

Fâtiha'dan önce
Sual: Dalgınlıkla Fâtiha’dan önce veya sonra Ettehıyyatü okunursa secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Fâtiha'dan önce Ettehıyyatü veya salli barik okunursa secde-i sehv gerekmez, fakat Fâtiha'dan sonra okunursa secde-i sehv gerekir. (Hindiyye)

Ettehıyyatü’yü tekrar etmek
Sual: İlk ve son oturuşta, unutarak Ettehıyyatü tekrar edilse secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Unutarak ilk oturuşta Ettehıyyatü'yü tekrar edenin secde-i sehv yapması gerekir. Fakat son oturuşta tekrar okumak secde-i sehvi gerektirmez. (Hindiyye)

Secde-i sehv gerekir
Sual: Bir kimse, unutup Ettehıyyatü okuyacak yerde Fâtiha veya zamm-ı sûre okumaya başlasa, hatırlayıp hemen Ettehıyyatü'yü okusa, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Evet, gerekir. (Hindiyye)

Baştan tekrar okumak
Sual: Namazda Fâtiha veya zamm-ı sureyi yarısına kadar okuduktan sonra şaşırıp, başa dönüp tekrar okuyunca secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Hayır, gerekmez.

Geriye dönüp okumak
Sual: Ettehıyyatü’yü yarısına kadar okuduktan sonra şaşırıp baştan tekrar okunsa, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Hayır, gerekmez.

Okuyacağı sûreyi unutmak
Sual:
Namazda hangi sûreleri okuyacağını düşünüp, okumayı secde-i sehvi gerektirecek kadar geciktiren ne yapar?
CEVAP
Secde-i sehv yapar, ancak, okuyacağı zamm-ı sûreleri, namaza başlamadan önce tespit eder, mesela birinci rekâtta Kevser, ikinci rekâtta İhlas sûresini okumaya karar verirse, okuyacağı sûre belli olduğu için, gecikme olmaz yahut gecikmeler asgariye indirilmiş olur.

Farzı tehir etmek
Sual:
Namazda kıraat farzdır. Fâtiha ve zamm-ı sûre ilk iki rekâtta unutulsa, üçüncü ve dördüncü rekâtta okunsa namaz sahih olur mu?
CEVAP
Evet, secde-i sehv ile namaz sahih olur. Farz olan üç ve dört rekâtlı namazlarda, kıraat farzdır, ama bunu, ilk iki rekâtta okumak vacibdir. Bir kimse, dört rekâtlı farz namazda, ilk iki rekâtta kıraati unutarak, son iki rekâtta okusa, vacibi yerinde yapmayıp geciktirdiği için, secde-i sehv ile namazı tamam olur. Hiç okunmamış olsaydı, farz terk edildiği için namaz sahih olmazdı. (Fetava-i Hindiyye)

Başka bir kavle göre, tertip de, kıraat gibi farzdır. Yerinde okunmazsa, namaz bozulmuş olur, iade etmek gerekir.

Rabbena’yı okurken
Sual: Rabbena âtina’yı zamm-ı sûre olarak okurken veya Salli Barik’ten sonra dua olarak okurken unutup tekrarlarsak secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Zamm-ı sûre olarak okurken tekrarlanınca, vacib tekrar edilmiş olacağı için, secde-i sehvi gerektirir. Ama Salli Barik’ten sonra dua olarak okurken tekrarlanınca secde-i sehv gerekmez. Çünkü Salli Barik’ten sonra dua okumak vacib değildir. Sünnet veya müstehab olan dualar unutulup tekrar edilse, secde-i sehv gerekmez. Salli Barik de unutulup tekrar edilse, yine secde-i sehv gerekmez.

Secde-i sehv sayısı
Sual:
Dört rekâtlı bir namazın ikinci rekâtında zamm-ı sûreyi unuttum. İkinci rekâtta oturmam gerekirken unutup kalktım. Üçüncü rekâtta ise oturmamak gerekirken oturup Ettehıyyatü’yü okudum. Son rekâtta da oturacakken kalktım, sonra rükû’a gitmeden hatırlayıp tekrar oturdum. Yani dört tane vacibi yapmadım. Bunun gibi vitri kılarken son rekâtta zamm-ı sûre okunmadan rükû’a, sonra secdeye gidilse, zamm-ı sûre vacibi, tekbir alma vacibi ve kunut vacibi terk edilmiş olduğu için, namaz sonunda kaç kere secde-i sehv gerekir?
CEVAP
Kaç kere hata yapılırsa yapılsın, bir namazda bir kere secde-i sehv yapılır.

Özür dileme secdesi
Sual:
Namazda yanılıp yanlış yapınca, bir özür dileme secdesi yapılıyor. Acaba kasten bir vacibi terk etsek, yine o secdeyle namazı kurtarabilir miyiz?
CEVAP
Özür dileme secdesinin adı secde-i sehvdir. Yanılma secdesi demektir. Unutarak vacibin terk ve tehirinde yapılır. Mesela zamm-ı sûre okumayı unutan, secde-i sehv yaparsa unutması affedilmiş olur. Kasten terk ederse, Hanefî mezhebinde yanılma secdesi kurtarmaz. O namazı yeniden kılması vacib olur. Şâfiî'de ise kasten yapılan işlerde de secde-i sehv yapılır.

Bilerek yapmak
Sual:
Namazın vaciblerinden biri unutularak terk edilince, secde-i sehv gerekiyor. Kasten terk edilince de secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Secde-i sehv, yanılma yani özür dileme secdesidir. Unutarak, yapılınca özür dilenir. Kasten yapılınca, bir mazeretimiz olmadığı için özür dilemek ciddi olmaz. Kasten vacibi terk eden, günah işlemiş olur. Günah işleyenin de, tevbe etmesi ve bu namazı iade etmesi vacibdir.

Şâfiî mezhebinde ise, kasten yani bilerek de yapılsa, secde-i sehv caiz oluyor. Namazın sonunda kişi, yaptığı hataya pişman oluyor, secde-i sehv yapınca hatasını düzeltmiş oluyor.

Namazda sesli okumak
Sual:
(Namaz kılarken, sağımızdaki ve solumuzdaki okuduğumuzu işitirse, secde-i sehv gerekir) deniyor. Bu kadar sesli okumanın mahzuru olur mu?
CEVAP
Hayır, mahzuru olmaz.

Secde-i sehv, yanılarak yapılan hatalar için yapılır. Kasten yapılan bir hata için, secde-i sehv yapılmaz. Gündüz namazlarında unutarak sesli okumak mekruhtur ve secde-i sehvi gerektirir. Ama sesli okumak nedir?

Hafif sesle okuyanı bir iki kişinin işitmesi mekruh olmaz. Sesli okumak, çok kişinin işitmesi demektir. (Bezzaziyye)

Çok kişi işitmediğine göre, o kadar sesli okumanın mahzuru olmaz. Kendi de işitemeyecek kadar hafif sesle okunursa namaz hiç sahih olmaz.

Sünnetin tekrarı
Sual: Sitenizde, namazda sünnet tekrar edilirse secde-i sehv gerekmediği bildiriliyor. Mesela Sübhaneke’yi iki kere okusak secde-i sehv gerekmiyor. İki Kunut duasından birini okumak vacib, ötekini okumak sünnettir. Kunut dualarının birini iki kere okusak veya birini hiç okumasak secde-i sehv gerekmiyor değil mi?
CEVAP
Evet, ikisinden birini okumak sünnet olduğu için, secde-i sehv gerekmiyor.

İki kere Fâtiha okumak
Sual: Fâtiha ve zamm-ı sûreden sonra tekrar Fâtiha okunsa secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Gerekmez, ama zamm-ı sûreden önce, Fâtiha peş peşe okunursa secde-i sehv gerekir. (Hindiyye)

Secde-i sehv yaparken
Sual:
S. Ebediyye’de (Secde-i sehv yapmak için, bir tarafa selam verdikten sonra, iki secde yapıp oturur ve namazı tamamlar. İki tarafa selam verdikten sonra veya hiç selam vermeden de, secde-i sehv yapmak caizdir) denildiği hâlde, Tam İlmihâl’i bilen biri, (Bu yanlıştır, iki tarafa selam verdikten sonra, secde-i sehv yapmak mekruhtur) diyor. İki tarafa da selam vermenin, caiz olduğunu bildiren kavle niye itiraz edilir?
CEVAP
(Bir kavle göre öyle yapılması da caiz) demediğine göre, muhalefet için yaptığı anlaşılıyor. Din kitaplarında deniyor ki:
Secde-i sehv, iki tarafa veya bir tarafa selamdan sonra yapılır. Hidaye şerhinde diyor ki: Şemsül-Eimme, secde-i sehv, iki selamdan sonra yapılır. Esah olan kavil budur. Çünkü bu kavil, Hazret-i Ömer ve İbni Mesud ve Cumhur-u ulemanın kavli olup, bu durumda Resulullah’a yakın olan sahabeyi kiramın rivayetini almak en doğru olanıdır. Diğer rivayet ise, Âişe validemiz ile Sehl bin Sa'd’dandır. İkisi de, ikinci selamı işitmemiş olabilir. Çünkü Resulullah ikinci selamı birinciye göre daha hafif sesle verirdi. İkinci kavil İmam-ı Muhammed’e, birinci kavil de İmam a'zam ile İmam-ı Ebu Yusuf’a aittir. Tercih edilen kavil, münferid için sehv secde, iki yana selamdan sonradır. İmam için bir yana selamdan sonradır. Çünkü imam, iki tarafa selam verirse, namaz bitti sanarak bazıları namaza aykırı bir şey yapar. (Dürer ve Gurer)

Kimi âlimler, (Secde-i sehv birinci selamdan sonra yapılır) demişler, kimileri de, (İki selamdan da sonra yapılır) demişlerdir. Hidaye sahibi de bu kavlin sahih olduğuna hükmetmiştir. (Halebî)

Sehiv secdeleri iki selamla yapmak da caizdir. (Hindiyye)

Bir tarafa selam verilir. İki tarafa selam verilirse, secde-i sehiv sakıt olur. Hiç selam vermeden de, secde etmek caiz, fakat tenzihen mekruhtur. (Dürr-ül muhtar)

Secde-i sehiv için, bir selam verilmesi tercih edilmiştir. Bir kimse, iki tarafına selam verirse, artık secde-i sehv sakıt olur. Hiç selam vermeden, secde ederse de caiz, fakat tenzihen mekruh olur. (Redd-ül muhtar)

Secde-i sehvi, iki tarafa selam verdikten sonra yapmak câizdir. Ama sağ tarafa selam verdikten sonra yapılması daha doğrudur. Hidaye’de diyor ki: Secde-i sehv iki tarafa selam verdikten sonra yapılır. (Tergib-üs-salat)

Yalnız kılan, bir veya iki tarafa selam verebilir. (Riyad-ün-nâsihîn)

Bu konudaki ihtilâf hangisinin evlâ olduğundadır, yoksa her iki şekil de caizdir. (Mecmua-i Zühdiyye)

Teşehhütten sonra Fâtiha
Sual: Son teşehhütte Ettehıyyatü'yü okuduktan sonra Fâtiha’yı okuyana, secde-i sehv gerekir mi?
CEVAP
Gerekmez. (Hindiyye)
 
Geri dön
 
 
Dini Konularda Ara:


http://www.dinimizislam.com/detay.asp?Aid=4787
http://www.dinimizislam.com/detay.asp?Aid=4787
 
İhlas Vakfı Öğrenci Yurtları
Öğrenci Yurtları Birliği
Güncelleme Tarihi
21 Nisan 2014 Pazartesi
Sitemizdeki bilgiler, bütün insanların istifadesi için hazırlanmıştır.
Orijinaline sadık kalmak şartıyla, izin almaya gerek kalmadan,
herkes istediği gibi alıp istifade edebilir.
AnaSayfam Yap   |    Favorilere Ekle   |    Siteyi Tavsiye Et   |    RSS   |   Paylaş Paylaş
Ziyaretçi Sayısı

Hosted by İhlas Net